Zabawki pod szczególnym nadzorem

Bezpieczeństwo dzieci pozostaje jednym z kluczowych obszarów działań kontrolnych prowadzonych przez Krajową Administrację Skarbową. W okresie od 5 marca do 15 maja 2026 roku funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej skontrolowali ponad 818 tys. sztuk zabawek sprowadzanych do Polski spoza Unii Europejskiej.

Kontrole odbywały się na granicy, zanim produkty mogły trafić na sklepowe półki. Sprawdzano między innymi, czy zabawki posiadają dane producenta i importera, oznaczenie identyfikujące produkt, prawidłową deklarację zgodności, oznakowanie CE, wymagane ostrzeżenia oraz instrukcję użytkowania w języku polskim.

Najczęstsze nieprawidłowości

W ramach działań kontrolnych organy celne wystosowały łącznie 335 wniosków o wydanie opinii dotyczących podejrzeń naruszenia przepisów. Większość z nich, bo 321, skierowano do Inspekcji Handlowej, a 14 do Urzędu Komunikacji Elektronicznej.

W 287 przypadkach podejrzenia zostały potwierdzone. Oznacza to, że nieprawidłowości stwierdzono w blisko 86 procentach spraw objętych dodatkowymi procedurami.

Najczęściej wykrywane uchybienia dotyczyły braku ostrzeżeń, danych importera, oznakowania CE, deklaracji zgodności, instrukcji użytkowania oraz oznaczenia identyfikującego produkt. Kontrolerzy wskazywali również na błędy w deklaracjach zgodności oraz nieprawidłowe ostrzeżenia dotyczące wieku dziecka lub sposobu użytkowania zabawki.

Około 76 procent przypadków, w których potwierdzono nieprawidłowości, dotyczyło produktów pochodzących z Chin.

Ftalany pod lupą laboratoriów

Kontrole obejmowały nie tylko dokumentację i oznaczenia, lecz także badania laboratoryjne. W laboratoriach KAS sprawdzano obecność ftalanów, czyli substancji chemicznych stosowanych do zmiękczania tworzyw sztucznych. Ich nadmierna obecność może negatywnie wpływać na zdrowie dzieci, dlatego stosowanie ftalanów w zabawkach podlega ścisłym ograniczeniom.

Do badań pobrano 49 próbek zabawek. W dwóch przypadkach stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych norm ftalanu diizononylu, znanego jako DINP.

Dane z ostatnich lat pokazują jednocześnie poprawę jakości importowanych zabawek. W 2022 roku podczas kontroli zabawek typu „slime” oraz zabawek pociskowych i dźwiękowych wymagań nie spełniały 23 z 41 modeli, czyli 56 procent. W 2024 roku nieprawidłowości wykryto w 10 z 15 modeli zabawek elektronicznych, co stanowiło 67 procent. W 2026 roku niezgodne z wymaganiami były 2 z 49 pobranych próbek, czyli około 4 procent.

Na co powinni zwrócić uwagę rodzice?

KAS przypomina, że szczególną ostrożność warto zachować zwłaszcza przy zakupach prezentów dla dzieci, między innymi z okazji Dnia Dziecka. Niska cena i atrakcyjny wygląd nie powinny być jedynymi kryteriami wyboru zabawki.

Przed zakupem warto sprawdzić, czy produkt posiada znak CE, dane producenta lub importera, instrukcję i ostrzeżenia w języku polskim oraz informację o wieku dziecka, dla którego zabawka jest przeznaczona. Rodzice powinni także zwracać uwagę na małe elementy, ostre krawędzie oraz intensywny chemiczny zapach.

Wspólne działania dla bezpieczeństwa konsumentów

Kontrole były prowadzone z inicjatywy KAS we współpracy z organami nadzoru rynku, w szczególności z Inspekcją Handlową i Urzędem Komunikacji Elektronicznej.

Celem tych działań jest niedopuszczenie do obrotu produktów, które mogą stanowić zagrożenie dla konsumentów, zwłaszcza dzieci. Funkcjonariusze zatrzymują niebezpieczne towary już na granicy, zanim trafią one do sprzedaży.

Działania KAS mają również charakter edukacyjny i prewencyjny. Mają zwiększać świadomość importerów i konsumentów w zakresie obowiązujących wymagań prawnych oraz konsekwencji związanych z wprowadzaniem do obrotu produktów niespełniających norm bezpieczeństwa.