Wskazania do gastroskopii

Gastroskopia może być zlecona, gdy pojawia się potrzeba poznania przyczyn dolegliwości ze strony górnego odcinka przewodu pokarmowego lub wykonania drobnego zabiegu. Lekarz ocenia objawy i możliwe korzyści diagnostyczne lub terapeutyczne badania. Najczęstsze wskazania do gastroskopii:

• diagnostyka objawów: nawracająca niestrawność, zgaga lub ból nadbrzusza, nudności i/lub wymioty, trudności lub ból przy połykaniu, krwawienie z górnego odcinka (krwiste wymioty, smoliste stolce), niewyjaśniona utrata masy ciała;
• ocena zmian i chorób: zapalenia i owrzodzenia przełyku, żołądka bądź dwunastnicy, źródła krwawienia, polipy lub inne zmiany rozrostowe, diagnostyka celiakii (biopsje), kontrola w kierunku nowotworów przełyku i żołądka;
• leczenie endoskopowe: tamowanie krwawienia z owrzodzeń, poszerzanie zwężeń przełyku, usuwanie połkniętych ciał obcych, założenie zgłębnika żywieniowego, gdy konieczne.

Gastroskopia jest badaniem wykonywanym w przypadku wielu dolegliwości ze strony przełyku i żołądka oraz w sytuacjach nagłych. Dzięki możliwości pobrania wycinków zwiększa precyzję rozpoznania i pomaga zaplanować leczenie. 

Jak przygotować się do badania gastroskopowego?

Informacje o szczegółach przygotowania uzyskać można w ośrodku, w którym przeprowadzane jest badanie. Standardowo konieczne jest oczyszczenie żołądka, aby zapewnić dobrą widoczność i zminimalizować ryzyko wymiotów. Przed badaniem personel zbiera wywiad dotyczący leków, chorób przewlekłych i alergii. Zasady przygotowania do gastroskopii:

• głodówka: nie jedz ani nie pij przez co najmniej 6 godzin przed badaniem; zwykle dopuszcza się picie wody drobnymi łykami;
• leki: omów z lekarzem przyjmowanie leków, zwłaszcza przeciwkrzepliwych, na żołądek, na nadciśnienie, cukrzycę itp.; postępuj ściśle według pisemnych zaleceń;
• w dniu badania: możliwe jest zastosowanie miejscowo sprayu znieczulającego gardło i założenie ustnika; protezy zębowe zwykle trzeba zdjąć.

Dobra organizacja dnia (transport i opieka po badaniu) zwiększa bezpieczeństwo i komfort całej procedury. Należy pamiętać także o zabraniu ze sobą dokumentów oraz listy przyjmowanych na stałe leków. Dane kontaktowe do centrum medycznego znajdują się na stronie: https://doctorpro.pl/wroclaw/services/endoscopy.

Przebieg gastroskopii krok po kroku

Przed badaniem personel omawia jego przebieg i zazwyczaj prosi o podpisanie zgody, w tym potwierdzenie zapoznania się z potencjalnymi (rzadkimi) efektami ubocznymi. Samo badanie trwa krótko, zwykle od kilkunastu do trzydziestu minut. Etapy gastroskopii:

1. Przyjęcie i znieczulenie: po weryfikacji dokumentów i wywiadzie podaje się spray znieczulający gardło.
2. Wprowadzenie endoskopu: leżysz na lewym boku; przez usta, przez ustnik, lekarz wprowadza cienki, giętki endoskop; krótkie uczucie odruchu wymiotnego zwykle ustępuje, gdy końcówka mija gardło.
3. Badanie: endoskop dociera do przełyku, żołądka i dwunastnicy; do uzyskania dobrego obrazu do żołądka wtłacza się powietrze – możesz czuć przejściową pełność; w razie potrzeby wykonuje się biopsję lub drobne zabiegi (np. tamowanie krwawienia, poszerzanie zwężenia).
4. Zakończenie i wybudzenie: endoskop jest delikatnie wycofywany.

Gastroskopia nie powinna być bolesna, choć możliwe jest odczuwanie dyskomfortu w gardle oraz uczucie pełności i odbijanie wskutek podanego powietrza. Po badaniu gardło bywa lekko podrażnione, a brzuch przejściowo wzdęty. Zwykle można jeść i pić tego samego dnia. W razie gorączki, narastającego bólu gardła, klatki piersiowej lub brzucha, trudności w połykaniu lub innych niepokojących objawów zgłoś się po pomoc medyczną.