Miasteczko Akademickie w Lublinie to część miasta, w której znajdują się budynki Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i Uniwersytetu Przyrodniczego. Jego sercem jest Akademickie Centrum Kultury i Mediów UMCS „Chatka Żaka” oraz skwer usytuowany przed tym obiektem.

Bardzo newralgicznym skrzyżowaniem dla miasta, szczególnie dla dzielnicy Wieniawa, jest zbieg ul. Idziego Radziszewskiego z ul. Józefa Sowińskiego i z pobliską ul. Mariana Langiewicza. Było już kilka projektów rozwiązania tego komunikacyjnego węzła gordyjskiego, ale żaden nie doczekał się zasadniczej realizacji. Ostatni z nich powstał w 2018 roku. Według ówczesnego szacunku koszt realizacji zadania opiewał na ok. 31,0 mln zł. A pamiętać należy, że od tego czasu odnotowujemy drastyczny wzrost cen i ta kwota byłaby obecnie znacznie wyższa.

A ta ostatnia koncepcja przewidywała nawet połączenie ulic Radziszewskiego z Langiewicza oraz przejęcie przez miasto od UMCS-u części skweru, który zlokalizowany jest przed Chatką Żaka i w latach 2014-2017 nosił imię byłego rektora uczelni prof. Leopolda Seidlera.

Dziś, w wyniku dekomunizacji, ten teren zielony nosi oficjalnie nazwę Skweru Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Uniwersytet już nawet na początku 2022 przygotował teren pod przyszłą inwestycję, usuwając z trawników stojące tam od lat popiersia upamiętniające profesorów związanych z UMCS-em: rektora (1959-1969) prof. G.L. Seidlera, prorektora (1945-1947) prof. Konstantego Strawińskiego, prorektora (1969-1972) prof. Stanisława Krzykałę, dziekana i prodziekana Wydziału Prawa (1956-1964) prof. Józefa Mazurkiewicza oraz kierownika Zakładu Fizyki Doświadczalnej (1945-1956) prof. Stanisława Ziemeckiego.

– W związku z planami Miasta Lublin dotyczącymi przebudowy rozwiązań komunikacyjnych w obrębie Miasteczka Akademickiego UMCS, a więc w okolicy ul. Sowińskiego, Langiewicza i Radziszewskiego – wyjaśniała w 2022 r. Aneta Adamska, rzecznik prasowy uczelni – z terenu dotychczasowego skweru UMCS Sprawiedliwi wśród Narodów Świata została przez Urząd Miasta wydzielona działka o powierzchni ponad 1000 m² – pod przyszłe potrzeby modernizowanego układu komunikacyjnego. W związku z powyższym uczelnia zaplanowała rewitalizację skweru w nowym obszarze, tj. pomniejszonego o przejętą przez miasto działkę.

Rozpoczęcie prac modernizacyjnych planowane było w 2022 roku. Miasto wprawdzie nie zrezygnowało z dawnego planu, lecz jego realizacji wciąż brakowało.

Kwestia dotyczyła terenu wzdłuż DS „Babilon”, pomiędzy DS Jowisz a Chatką Żaka. Przez uczelniany skwer miała zostać poprowadzona nowa droga, która w niedalekiej przyszłości miała połączyć ul. Langiewicza z ul. Radziszewskiego. Miejskie plany przebudowy ul. Sowińskiego zakładały likwidację skrzyżowania z ul. Langiewicza. Swego rodzaju rekompensatę miał stanowić „łącznik” na wysokości DS Jowisz. W przyszłości kierowcy mieli nim dojeżdżać do ul. Radziszewskiego, a ta przy Chatce Żaka powinna zostać poszerzona o dodatkowy pas do skrętu w prawo w ul. Sowińskiego. Natomiast wzdłuż nowej, poprowadzonej przez dotychczasowy skwer, drogi przewidywano prostopadłe do jezdni miejsca parkingowe.

Przyjęte rozwiązania w opracowanej dokumentacji projektowej rozbudowy ul. J. Sowińskiego polegały głównie na poszerzeniu jezdni celem wyznaczenia buspasów na skrajnych pasach ruchu, na budowie dróg dla rowerów, chodników, na budowie kanalizacji deszczowej, budowie łącznika (drogi) pomiędzy ul. M. Langiewicza a ul. I. Radziszewskiego wraz z miejscami postojowymi, rozbudowie ul. Głębokiej, przebudowie / budowie zatok autobusowych, budowie drogowej sygnalizacji świetlnej na skrzyżowaniu z ul. Radziszewskiego, budowie nowego oświetlenia drogi z zastosowaniem opraw LED, przebudowie sieci uzbrojenia terenu kolidujących z projektowanym układem drogowym.

Przebudowa została jednak wyłączona przez ratusz z realizacji z uwagi na protesty mieszkańców przeciwko inwestycji i konieczności ingerencji w istniejącym tam drzewostan. UMCS więc, nie czekając na podjęcie przez miejskich włodarzy adekwatnych kroków, przystąpił do realizacji na swoim terenie.

– Przekształcamy skwer zlokalizowany w rejonie ulic: Radziszewskiego, Sowińskiego i Langiewicza, aby stał się bardziej przyjazny dla członków naszej społeczności akademickiej i mieszkańców Lublina – informowała na początku marca 2025 r. rzecznik prasowy UMCS Aneta Adamska. – W ramach projektu zmienione zostaną ścieżki, które będą szersze i bardziej komfortowe, a także pojawią się nowe nawierzchnie z elementami sensorycznymi. Na skwerze powstaną też miejsca do odpoczynku, takie jak ławko-leżanki i murki z siedziskami. Przestrzeń nabierze nowego wymiaru także dzięki ciekawej rzeźbie świetlnej, która ożywi ten teren.

– Zadbamy również o to, aby było bezpiecznej – zapewniała Aneta Adamska. – Zainstalujemy nowe oświetlenie i monitoring, dbając jednocześnie o to, aby elementy świetlne nie przeszkadzały otoczeniu. By ograniczyć zanieczyszczenie światłem, zastosujemy oprawy z ograniczeniem górnej emisji światła. Szanując i dbając o istniejącą zieleń, podczas przebudowy zachowamy wszystkie drzewa oraz zapewnimy ich pielęgnację. Nowe elementy infrastruktury technicznej nie będą kolidowały z obecnym układem zieleni wysokiej, niewielkie zmiany dotkną jedynie tzw. roślinności niskiej.

Całość prac miała potrwać kilka miesięcy, a władze uczelni zapewniały, że już w październiku ubiegłego roku, wraz z rozpoczęciem nowego roku akademickiego, będziemy mogli cieszyć się zrewitalizowaną przestrzenią, w której społeczność UMCS i jej goście będą odpoczywać i spotykać się w miłej atmosferze. Jednakże z uwagi na trudne warunki pogodowe i związane z nimi przestoje na terenie placu budowy, termin zakończenia prac przedłużał się. Z uwagi na konieczność realizacji przez wykonawcę dodatkowego zlecenia ostateczny finał rewitalizacji nastąpi dopiero za kilka dni.

Ale w końcu doczekaliśmy się:

– Władze Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie mają zaszczyt zaprosić na uroczyste otwarcie Skweru Uniwersyteckiego – zielonej enklawy w sercu Miasteczka Akademickiego – czytamy na stronie internetowej uczelni. – Wydarzenie odbędzie się 16 września 2026 roku o godzinie 11:00 na nowo zrewitalizowanym skwerze u zbiegu ulic Radziszewskiego, Sowińskiego, Sowińskiego i Langiewicza. Podczas uroczystości wspólnie zainaugurujemy nową przestrzeń spotkań i relaksu, łączącą nowoczesną architekturę, bogatą szatę roślinną oraz symboliczną instalację artystyczną upamiętniającą ponad 80-letnią historię naszej uczelni. Serdecznie zapraszamy do udziału w tym wyjątkowym wydarzeniu.

Galeria zdjęć

Następna strona