Prace przy ruinach rozpoczęły się wiosną b.roku. Inwestycja została zrealizowana z inicjatywy Marty Krzyżak, burmistrz Bychawy, w ramach zadania „Poprawa dostępności do obiektów dziedzictwa poprzez odrestaurowanie ruin pałacu i utworzenie miejsca będącego atrakcją turystyczną”, współfinansowanego ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Lubelskiego.

Jednym z najważniejszych elementów inwestycji były prace konserwatorskie i budowlane przy zachowanych fragmentach dawnego pałacu. W pierwszej kolejności usunięto „dziką” roślinność porastającą ruiny oraz przyległy teren. Następnie wykonano szereg prac mających na celu zabezpieczenie i zachowanie historycznych murów. Naprawiono ich uszkodzenia, wykorzystując m.in. technikę „szycia” pęknięć oraz przemurowania uszkodzonych fragmentów i ubytków. W istniejących otworach okiennych zamontowano stalowe nadproża.

Zabezpieczono również korony murów oraz strefy parapetów poprzez zaszlamowanie ich zaprawą renowacyjną. Uzupełniono i naprawiono fugi, przeprowadzono konserwację zachowanego oryginalnego gzymsu, a także oczyszczono i zabezpieczono oryginalne tynki. Zakres prac objął ponadto wykonanie obróbek blacharskich. W obrębie wieży zamontowano natomiast ozdobne kraty, które zabezpieczają otwory wejściowe, jednocześnie wpisując się w charakter zabytkowego obiektu.

Nowe miejsce rekreacji

Zmieniło się nie tylko oblicze samych ruin, ale również ich otoczenie. Teren wokół pałacu został uporządkowany i przystosowany do funkcji rekreacyjnej.

Naprawiono istniejące nawierzchnie ciągów pieszych, a także wykonano nowe utwardzenia terenu i miejsc postojowych z wykorzystaniem geokraty. W ramach inwestycji powstała instalacja oświetleniowa wraz z iluminacją ruin. Zamontowano również instalację zasilającą oraz monitoring wizyjny.

Na zagospodarowanym terenie pojawiły się elementy małej architektury – ławki, kosze na śmieci i stojak na rowery. Jedną z bardziej nietypowych atrakcji jest betonowy fortepian z funkcją muzyczną, który ma służyć mieszkańcom i odwiedzającym teren przy ruinach.

Zadbano także o archeologię i bezpieczeństwo terenu

Realizacja inwestycji wymagała również przeprowadzenia dodatkowych badań. Wykonano badania georadarowe, których celem było potwierdzenie stabilności gruntu w obrębie dziedzińca. Jest to istotne w kontekście planowanego w przyszłości wykorzystania tego miejsca pod mobilną scenę.

Podczas robót ziemnych prowadzono również nadzory archeologiczne. Ich celem było monitorowanie prac związanych z ingerencją w grunt i zabezpieczenie ewentualnych pozostałości archeologicznych.

Od zamku obronnego do ruin pałacu

Historia tego miejsca sięga XVI wieku. Pierwotnie w Bychawie Podzamczu znajdował się zamek obronny, wzniesiony przez Mikołaja Pileckiego w pierwszej połowie XVI wieku. Budowla powstała na miejscu trzech wcześniejszych dworów należących do rodziny Bychawskich.

Zamek miał dogodne, naturalnie obronne położenie. Znajdował się na półwyspie otoczonym z trzech stron stawami, natomiast od strony lądu oddzielała go fosa.

Z czasem obiekt utracił swoje pierwotne znaczenie obronne i został przekształcony w rezydencję. W połowie XIX wieku pałac spłonął. Od 1888 roku pozostawał niezamieszkany i stopniowo popadał w ruinę. Do dziś zachowały się jednak znaczne fragmenty jego ścian, które przypominają o dawnej historii tego miejsca.

Kolejny etap już w planach

Zakończenie obecnych prac nie oznacza końca planów związanych z ruinami. W dalszej perspektywie planowane jest wykonanie platformy widokowej w obrębie zachowanej wieży. Mogłaby ona stać się kolejnym elementem przyciągającym mieszkańców i turystów oraz pozwolić spojrzeć na okolicę z nowej perspektywy.

Samorząd zakłada, że odrestaurowane i zabezpieczone ruiny będą nie tylko zabytkiem, ale również nową przestrzenią rekreacyjną i miejscem organizacji wydarzeń.

Jak podkreśla Gmina Bychawa, realizacja projektu ma przynieść zarówno korzyści społeczne, jak i gospodarcze. Wśród zakładanych efektów wymieniane są m.in. udostępnienie mieszkańcom nowego terenu rekreacyjnego, poprawa stanu otoczenia, ograniczenie wandalizmu oraz obniżenie kosztów utrzymania terenu.

Inwestycja ma również wspierać lokalne firmy i rynek pracy oraz przyczynić się do rozwoju oferty turystycznej Bychawy. Zagospodarowane ruiny mają szansę stać się jednym z ważniejszych punktów na lokalnej mapie atrakcji.

— Jesteśmy przekonani, że po zakończeniu prac ruiny pałacu staną się jedną z najpiękniejszych atrakcji Gminy Bychawa oraz miejscem, które będzie zachwycać mieszkańców i turystów — informuje Gmina Bychawa. — To ogromny krok w stronę przywrócenia temu miejscu blasku i stworzenia nowej turystycznej wizytówki Gminy Bychawa.

Zakończenie prac konserwatorskich i zagospodarowanie terenu oznacza więc nowy rozdział w historii ruin pałacu w Bychawie. Zachowane mury zostały zabezpieczone, a miejsce, które przez lata pozostawało przede wszystkim świadectwem przeszłości, zyskało szansę na nowe życie jako przestrzeń rekreacji, spotkań i turystyki.

Galeria zdjęć

Następna strona