Galeria Saska, usytuowana jest wzdłuż Al. Racławickich, a zlokalizowano ją na ogrodzeniu okalającym Ogród Saski. Przez wiele lat kontynuowała działalność Galerii na Płocie, która pod egidą Teatru Starego funkcjonowała w tymże miejscu od 2014 r. Od roku 2015 organizatorem wszystkich wystaw było Centrum Spotkania Kultur w Lublinie, a galeria zmieniła nazwę, ciągle poszerzając ofertę kulturalną miasta oraz angażując coraz szersze kręgi mieszkańców do głębszego uczestnictwa w kulturze. Lublinianie przed laty ciepło przyjęli to przedsięwzięcie. Podobnego zdania byli również odwiedzający miasto turyści.

W roku jubileuszu 700-lecia Lublina ekspozycję wyposażono dodatkowo w indywidualne oświetlenie każdej planszy. W świetle lamp prezentowane prace nabierały i znów nabierają dodatkowego uroku. Są one świetnie widoczne również po zmierzchu, jeśli tylko oświetlenie jest włączone. Dotychczasowe wystawy były zrealizowane dzięki finansowemu wsparciu Urzędu Miasta Lublin i działały pod Honorowym Patronatem Prezydenta Miasta Lublin, Krzysztofa Żuka. Ta otwarta przestrzeń wystawiennicza pozytywnie wpływała na wizerunek miasta, demonstrując jego stałe ukierunkowanie nie tylko na kulturę i dialog, ale i na dialog kultur. Wystawom zawsze towarzyszyły spotkania z artystami, które odbywały się w Centrum Spotkania Kultur.

Inicjatorem, ale i kuratorem każdej ekspozycji był zmarły przed rokiem nieodżałowany Profesor Leszek Mądzik – reżyser teatralny, scenograf i założyciel Sceny Plastycznej KUL.

Ale na przełomie 2024 i 2025 roku Galeria Saska zaprzestała swej działalności. Ostatnią ekspozycją stała się wystawa prac Marcina Władyki, która eksponowana była od maja do końca października 2024 r. Każdego sezonu prezentowano co najmniej trzech twórców, co oznacza, że od 2014 roku odbyły się 33 wystawy. I chociaż CSK było odpowiedzialne za organizację wystaw, to sama galeria znajdowała się na ogrodzeniu Ogrodu Saskiego, który jest własnością Miasta Lublin.​

Prawie przed półtora rokiem Galeria Saska przestała istnieć, ale po cichu. Ratusz nie posiadał wtedy na ten temat informacji, Katolicki Uniwersytet Lubelski również. Nawet Scena Plastyczna KUL nie umiała zająć jednoznacznego stanowiska. Dopiero CSK uchyliło rąbka tajemnicy. Okazało się, że pod koniec 2024 roku CSK oficjalnie zakończyło współpracę z Miastem Lublin w zakresie prowadzenia Galerii Saskiej, a wpłynęły na to przede wszystkim dwa czynniki. Po pierwsze, większość wystaw ulegała dewastacji i zniszczeniu. A po drugie, uwarunkowała to choroba Profesora Leszka Mądzika, który odpowiadał za całokształt artystycznej kreacji wystaw. Ze względu na zaistniałe okoliczności, CSK wycofało się z projektu.

Nie ulega wątpliwości, że Galeria Saska stanowi istotny wkład w rozwój kultury w Lublinie. To bowiem jedyna taka, plenerowa galeria w naszym mieście. Poprzez swoją formę zachęca mieszkańców i turystów do aktywniejszego udziału w kulturze. Znacznie poszerza i ubogaca ofertę kulturalną Lublina. A przez wiele lat projekt ten realizowany był we współpracy z Profesorem Leszkiem Mądzikiem, wybitnym artystą i mistrzem teatru, przyczyniając się w ten sposób do ciągłego rozwoju kultury w naszym regionie.

Tym bardziej cieszy fakt, iż obecnie Ośrodek Międzykulturowych Inicjatyw Twórczych „Rozdroża” objął na mocy porozumienia zawartego z Miastem rolę instytucji prowadzącej i koordynującej działalność wystawienniczą w ramach tzw. Galerii Saskiej.

– W ramach funkcjonowania tej przestrzeni planowana jest realizacja co najmniej czterech wystaw rocznie – informuje Anna Czerwonka z Biura Prasowego w kancelarii Prezydenta Miasta Lublin. – Tegoroczne działania rozpoczęła wystawa „Ślady – Scena Plastyczna Leszka Mądzika w fotografii Stefana Ciechana”, której wernisaż odbył się 6 marca br. Została ona przygotowana przez Fundację im. Leszka Mądzika we współpracy z Ośrodkiem Międzykulturowych Inicjatyw Twórczych „Rozdroża”. Ekspozycja ma wymiar szczególny, gdyż jest pożegnaniem i jednocześnie hołdem dla prof. Leszka Mądzika oraz symbolicznym powrotem do miejsca, które on stworzył i któremu nadał wyrazisty charakter. W pierwszą rocznicę śmierci Leszka Mądzika przestrzeń ta ponownie wypełniła się jego twórczością, dokumentowaną przez Stefana Ciechana.

Tak więc Galeria Saska, będąc „uliczną galerią, którą podziwia się, idąc chodnikiem wzdłuż Al. Racławickich i Ogrodu Saskiego, dzięki swej formie dostępności i otwartości nadal zachęca mieszkańców i turystów do aktywniejszego udziału w kulturze Lublina.

– Objęcie Galerii Saskiej przez Ośrodek „Rozdroża” oznacza włączenie jej w program działań naszej instytucji – czytamy na stronie internetowej podmiotu. – Ośrodek od lat prowadzi projekty w przestrzeni publicznej – artystyczne, teatralne i dokumentacyjne. To doświadczenie pozwala traktować galerię jako miejsce prezentacji sztuki w przestrzeni naszego miasta, które można łączyć z wydarzeniami, spacerami, działaniami performatywnymi i materiałami dokumentującymi zmiany zachodzące w przestrzeni Lublina. W praktyce oznacza to włączanie Galerii Saskiej w szersze programy realizowane przez Ośrodek „Rozdroża”.

Przez kilkanaście dni przed wznowieniem działalności Galerii Saskiej, gdy jeszcze płot pozostawał pusty, wieczorem włączano oświetlenie każdego miejsca przeznaczonego na eksponaty, które pojawiły się tu o wiele później. Ten fakt budził dziwienie przechodniów, posądzających o niefrasobliwość finansową osoby odpowiedzialne za taki stan rzeczy. A chodziło tu jedynie – jak wyjaśnił Ratusz – o sprawdzenie działania urządzeń oświetleniowych.

Tekst Leszek Mikrut

Galeria zdjęć

Następna strona