20. umowa GDDKiA z programu FEnIKS

Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad podpisała kolejną umowę o dofinansowanie z Programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko. Tym razem unijne środki trafią na budowę obwodnicy Chełma w ciągu drogi ekspresowej S12. Wsparcie wyniesie 225 mln zł.

To już 20. umowa GDDKiA o dofinansowanie z programu FEnIKS. Łączna wartość inwestycji objętych tym wsparciem przekroczyła 28 mld zł, natomiast suma przyznanego dofinansowania unijnego wynosi blisko 12,4 mld zł. Oznacza to, że program pozostaje jednym z kluczowych źródeł finansowania największych przedsięwzięć drogowych w Polsce.

Obwodnica Chełma jest jedną z ważniejszych inwestycji drogowych realizowanych we wschodniej Polsce. Ma znaczenie nie tylko lokalne, ale także ponadregionalne, ponieważ wpisuje się w rozwój drogi ekspresowej S12, istotnej dla komunikacji w województwie lubelskim oraz połączeń w kierunku wschodnim.

Koszt inwestycji to prawie 646 mln zł

Planowany całkowity koszt budowy obwodnicy Chełma wynosi niemal 646 mln zł. Z tej kwoty wydatki kwalifikowane oszacowano na blisko 265 mln zł. Dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej ma pokryć 225 mln zł.

Zakres finansowania pokazuje, że inwestycja należy do dużych projektów infrastrukturalnych realizowanych obecnie przez GDDKiA. Środki unijne mają odciążyć budżet krajowy i przyspieszyć realizację zadania, które od lat jest oczekiwane przez kierowców oraz mieszkańców Chełma i okolic.

Budowa obwodnicy ma poprawić bezpieczeństwo, skrócić czas przejazdu i wyprowadzić część ruchu tranzytowego poza miasto. Jest to szczególnie ważne w przypadku pojazdów ciężarowych, które dziś wpływają na natężenie ruchu, hałas oraz komfort życia mieszkańców.

fot. GDDKiA Lublin

Powstanie 13,8 km drogi ekspresowej S12

W ramach inwestycji zaplanowano budowę 13,8 km drogi ekspresowej S12. Trasa powstanie we wschodniej części województwa lubelskiego i będzie stanowiła obwodnicę Chełma.

Projekt obejmuje budowę czterech węzłów drogowych: Chełm Zachód, Chełm Północ, Chełm Okszów oraz Chełm Wschód. Dzięki nim nowa trasa ma zapewnić sprawne powiązanie z istniejącą siecią drogową oraz ułatwić dojazd do poszczególnych części miasta i okolicznych miejscowości.

W planach jest również budowa Obwodu Utrzymania Drogi w rejonie węzła Chełm Północ. To zaplecze techniczne potrzebne do bieżącej obsługi trasy, utrzymania jej w odpowiednim stanie oraz prowadzenia działań związanych m.in. z zimowym utrzymaniem drogi.

Inwestycja obejmie także budowę obiektów inżynierskich, w tym mostów, wiaduktów i przepustów. Powstaną również niezbędne drogi dojazdowe, które mają zapewnić obsługę terenów przyległych do nowej ekspresówki.

FEnIKS finansuje strategiczne drogi w Polsce

Program FEnIKS jest jednym z głównych mechanizmów finansowania inwestycji infrastrukturalnych w perspektywie unijnej na lata 2021–2027. GDDKiA korzysta ze środków przyznawanych w ramach priorytetów dotyczących sektora transportu, finansowanych z Funduszu Spójności oraz Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Łącznie wsparcie dla projektów drogowych GDDKiA ma objąć 30 inwestycji i wynieść około 18 mld zł. Część pierwszych umów miała charakter fazowany, co oznaczało, że finansowanie pochodziło zarówno z nowego programu FEnIKS, jak i z wcześniejszego Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014–2020.

Do takich inwestycji należały m.in. odcinki S1 Oświęcim – Bielsko-Biała, S7 Widoma – Kraków Nowa Huta, A2 Mińsk Mazowiecki – Siedlce, S61 Łomża Zachód – Kolno, a także obwodnice Oświęcimia oraz Poręby i Zawiercia.

Kolejne umowy dotyczyły już projektów finansowanych wyłącznie z FEnIKS. Wśród nich znalazły się m.in. S3 Świnoujście – Troszyn, S7 Miechów – Szczepanowice, S7 Płońsk – Czosnów oraz Obwodnica Metropolii Trójmiejskiej.

fot. GDDKiA Lublin

Kolejne projekty czekają na wsparcie

GDDKiA sukcesywnie podpisuje następne umowy o unijne dofinansowanie. W ostatnich miesiącach wsparcie przyznano m.in. dla budowy drogi ekspresowej S6 Słupsk – Bożepole Wielkie, obwodnicy Opatowa, autostrady A2 od Siedlec do Białej Podlaskiej, S1 Kosztowy – Oświęcim oraz rozbudowy S19 na odcinku Sokołów Małopolski Północ – Jasionka.

Unijne środki trafiły także na budowę S6 Koszalin – Słupsk, S19 Lublin – Lubartów Północ oraz S19 Boćki – Chlebczyn. Pierwsza umowa FEnIKS podpisana w 2026 r. dotyczyła natomiast dofinansowania budowy S19 Rzeszów Południe – Babica, gdzie powstaje tunel drążony przez maszynę TBM „Karpatka”.

Podpisanie umowy dla obwodnicy Chełma oznacza kontynuację procesu pozyskiwania funduszy europejskich na najważniejsze inwestycje drogowe w kraju. Kolejne projekty są obecnie oceniane lub przygotowywana jest dla nich dokumentacja aplikacyjna. Celem jest uzyskanie następnych środków, które pozwolą finansować rozbudowę sieci dróg krajowych i ekspresowych.

Dla Chełma i woj. lubelskiego inwestycja oznacza realną zmianę w układzie komunikacyjnym. Nowa obwodnica ma poprawić płynność ruchu, zwiększyć bezpieczeństwo i ograniczyć uciążliwości związane z transportem przebiegającym przez miasto.